Susam Bülten
Mayıs 2026 – Sayı 62
Bu sayıda neler var? .
-
- Yetişkin Eğitimi Araştırması: 2016-2022 arasında, 18-24 yaş grubunda eğitimlere kariyer hedefini geliştirmek için katılanların oranı %56’dan %21’e düşerken, 65 yaş ve üzerindekilerde iş yerindeki değişikliklere ayak uydurma gerekçesi %0,8’den %13’e yükseldi.
- Lahmacun Endeksi: Nisan ayında Türkiye geneli ortalama lahmacun fiyatı 149,4 TL oldu; aylık artış %1,97. ‘Evdeki lahmacunun’ artışı ise %10,28.
|
Abone değilseniz ve gördüklerinizi beğendiyseniz:
|
Yetişkin Eğitimi Araştırması
Yaygın eğitim, örgün eğitim sistemi dışında kalan bireylerin ilgi, ihtiyaç ve mesleki gelişimlerine yönelik olarak düzenlenen; hayat boyu öğrenme kapsamında değerlendirilen gönüllü, esnek ve planlı eğitim faaliyetlerini ifade ediyor. Yani yalnızca meslek edinme ya da beceri geliştirmeyle sınırlı değil; yetişkinlerin değişen toplumsal, ekonomik ve teknolojik koşullara uyum sağlayabilmesi açısından da önemli bir gösterge olarak kabul ediliyor literatürde.
TÜİK’in 2022 Yetişkin Eğitimi Araştırması’na göre, Türkiye’de 18 yaş ve üzeri bireylerin örgün veya yaygın eğitime katılım oranı 2022’de %22,9 olarak gerçekleşti (bu oran 2016’da %22,7 seviyesindeydi). Yaş grupları bazında incelendiğinde, %51,7 ile 18-24 yaş grubu ilk sırada yer alırken, en düşük katılım ise yaklaşık 135.227 kişi ile 65 ve üzeri yaş grubuna ait.
Yaş Gruplarına Göre Örgün veya Yaygın Eğitime Katılım
Kaynak: TÜİK
Eğitim Faaliyetlerine Göre Yaygın Eğitime Katılım
Kaynak: TÜİK
Not: Uluslararası Standart Eğitim Sınıflaması: Eğitim ve Öğretim Alanları 2013 (ISCED-F, 2013.
Eğitime katılma motivasyonlarına bakıldığında, tablonun mesleki zorunluluklar etrafında şekillendiği anlaşılıyor. İlk sırayı %60,7 ile “işini daha iyi yapmak” alırken; bunu %53,8 ile ilgi duyulan bir konuda bilgi edinmek izlese de eğitime katılmaya mecbur olmak %47,1 oranında; ardından da %42,2 ile sertifika almak ve %32,3 ile kariyer hedefini geliştirmek geliyor.
Yaygın Eğitime Katılım Nedenleri
Kaynak: TÜİK
Eğitimlere katılmaya yaş grupları üzerinden bakmaya başladığımız zaman ise birkaç dikkat çeken durum var. 18-24 yaş grubunda kariyer hedefini geliştirmek cevabı %56,2 gibi oldukça yüksek bir orandan %21,0’a düşmüş. 65 ve üzeri yaş grubuna geldiğimizde ise iş yerindeki değişikliklere ayak uydurmak %0,8’den %13,0’a fırlarken, eğitimlere katılmaya mecbur olmak da %1,8’den %12,1’e yükselmiş.
İşgücü Durumuna Göre Yaygın Eğitime Katılım
İşgücü durumuna göre incelendiğinde; bir işte çalışanların %23’ünün yaygın eğitime işle ilgili zorunluluklarla, yalnızca %3,5’inin ise diğer sebeplerle katıldığı dikkat çekiyor. İşsizlerde ise işle ilgili katılım %6,2 seviyesinde kalırken, farklı sebeplerle katılım %8,5’e çıkıyor. İş ile ilgili olamayan sebeplerle eğitime katılımın en yüksek olduğu kesim ise eğitimine devam edenler. Ayrıca eğitimine devam edenler arasında yaygın eğitime katılımda 2016’dan 2022’ye geldiğimizde 6,5 puanlık bir düşüş görüyoruz.
İşgücü Durumuna ve Katılım Nedenine Göre Yaygın Eğitime Katılım, 2022
Lahmacun Endeksi
Lahmacun Endeksi’ne (LE) göre nisan ayında Türkiye geneli ortalama lahmacun fiyatı 149,4 TL oldu ve LE %1,97 artarak hem TÜFE’nin (%4,18) hem de lokanta ve oteller bileşeninin (%3,50) altında kaldı.
Aylık Ortalama Lahmacun Fiyatı
(Nisan 2025-Nisan 2026)
Kaynak: Susam Bülten
Lahmacun Endeksi vs. TÜFE Aylık Değişim (%)
(Nisan 2025-Nisan 2026)
Kaynak: TÜİK ve Susam Bülten.
İl Bazında Restoranlardaki Durum Ne?
Ortalama lahmacun fiyatlarındaki aylık değişime baktığımızda en yüksek artışın Mersin’de (+%6,8) olduğunu görüyoruz (halbuki fiyatlar martta %3,6 düşmüştü Mersin’de). Onu %6,1 ile Antep izliyor. Ortalama fiyatların düştüğü tek il ise Ordu (-%1,1) oldu.
İllere Göre Ortalama Lahmacun Fiyatı Değişimi
(31 Mart 2026 – 30 Nisan 2026)
Kaynak: Susam Bülten
İllere Göre Ortalama Lahmacun Fiyatı
(Nisan 2026)
Kaynak: Susam Bülten
İstanbul’un “Lahmacun Isı Haritası”
Kaynak: Susam Bülten
İstanbul’da ortalama lahmacun fiyatı 139 TL oldu. İlçe ortalamaları ise 79,2 TL (Sultanbeyli) ile 221 TL (Adalar) arasında geziniyor. Bu iki ilçede de geçtiğimiz ay artış kaydedilmedi. Ancak Beşiktaş’ta ortalama lahmacun fiyatı %9,2 artarak 220 TL oldu.
“Evdeki Lahmacun” Sepeti
Mart – Nisan 2026
Kaynak: Web Tüfe verisi; Susam Bülten hesaplamaları.
WEB-TÜFE’nin nisan ayına ait alt kalemlerini kullanarak 175 gramlık standart bir lahmacun üzerinden “evdeki lahmacun” sepetini de hesaplamaya devam ediyoruz. Buradaki fiyat artışına en büyük katkı domatesten geldi: Nisanda WEB-TÜFE’deki %57,50’lik artış, “evdeki lahmacun” hesabına 8,2 puan ekledi. Tüm kalemleri bir arada değerlendirdiğimizde geçen aya ait ortalama “evdeki lahmacun”un maliyet artışını %10,28 olarak hesapladık.
Susam Dünyasını Keşfet!
Bültenlerin tamamına aşağıdaki butondan ulaşabilirsiniz…
Susam Bülten Nedir?
Her yer veri her yer data. Peki biz ne yapıyoruz?
Anlamanın, katkıda bulunabileceği diğer hedefler bir yana, kendisinin de bir amaç olduğuna inanıyor ve bu yolda ilerlemek istiyoruz. Her hafta yayımlanacak bültenimizde; lahmacun fiyatlarının il il enflasyon karşısındaki seyrinden meclis puan tablolarına (vekillerin performansına dair kapsamlı istatistiklere), dizilerde ve tartışma programlarında (görüntü işleme yöntemleriyle elde ettiğimiz verilerle) ne gördüğümüze, sokaklardaki hurda/eskici hikâyelerine kadar geniş bir yelpazede veriler ve analizler paylaşacağız. Her şeyi bir soru ve dolayısıyla bir araştırma konusu haline getirmeye hazır olan herkesi, bu bültenle aramıza bekliyoruz.
Sıkça Sorulan Sorular:
Adı neden Susam: Çünkü Research İstanbul ofisi Susam SokSusaSu